SPAC là gì? Tác động của SPAC tới thị trường Crypto phần 1

Phương thức để niêm yết của công ty Circle có thể nghe sẽ xa lạ đối với nhiều các bạn đó là niêm yết thông qua SPAC (Special Purpose Acquisition Companies). Do vậy, trong bài viết này BinanceGate sẽ giới thiệu với các bạn về SPAC là gì, vai trò của SPAC như thế nào và phân tích một vài cơ hội đầu tư với SPAC.

SPAC là gì?

SPAC là gì?

SPAC là tên viết tắt của Special Purpose Acquisition Companies – Công ty mua lại với mục đích đặc biệt, hay còn được gọi là niêm yết cửa sau. Quá trình cơ bản là sẽ có một công ty rỗng được lập ra để IPO lên sàn giao dịch chứng khoán, sau đó tiền thu được từ thương vụ này sẽ được dùng để thâu tóm lại doanh nghiệp IPO. Cuối cùng công ty cần niêm yết sẽ được niêm yết.

IPO (hay Initial Public Offering) được phát hành lần đầu ra công chúng, là việc chào bán chứng khoán lần đầu tiên ra công chúng.

Tóm lại, sau các quy trình nêu trên:

  • Công ty cần được niêm yết sẽ được niêm yết trên sàn chứng khoán (một cách gián tiếp).
  • Công ty đó sẽ thu hồi được một lượng tiền (cũng theo một cách gián tiếp) để phục vụ hoạt động để sản xuất kinh doanh.

Về quy trình cụ thể của SPAC thì mình sẽ giới thiệu với các bạn ngay dưới đây.

SPAC được hoạt động như thế nào?

Infographic dưới đây đã mô tả quy trình một thương vụ SPAC diễn ra:

Bước 1: Tìm hoặc thành lập được một công ty rỗng (Shell Company) không có hoạt động sản xuất kinh doanh và thường chỉ tồn tại tối đa là 2 năm.

Bước 2: Tiến hành IPO cho công ty Shell Company để kêu gọi vốn. Lúc này công ty chính là vỏ bọc chỉ có tài sản bao gồm lượng tiền thu được từ thương vụ IPO vừa diễn ra.

Bước 3: Tìm kiếm công ty SPAC để tiến hành mua lại và sáp nhập. Những cổ đông của công ty Shell Company sẽ tiến hành Voting để phê duyệt việc mua lại và sáp nhập này. Nếu như phê duyệt không được thông qua, thì công việc tìm kiếm sẽ được tiếp tục và nếu được thông qua thì chúng ta sẽ đi đến bước tiếp theo.

Bước 4: Hoàn tất thương vụ mua lại. Theo đó thì doanh nghiệp được sáp nhập sẽ được niêm yết một cách gián tiếp trên sàn chứng khoán.

Ngoài ra, nếu hết thời hạn mà những cổ đông không đạt được thỏa thuận, cũng như không tìm được công ty SPAC để phê duyệt sáp nhập, thì số tiền huy động được cho Shell Company sẽ được hoàn trả cho các nhà đầu tư.

Bản chất và vai trò của công ty SPAC 

Như thế bản chất của SPAC sẽ là một hình thức gọi vốn và niêm yết (một cách gián tiếp) cho công ty IPO thông qua SPAC. Do đó, bằng hình thức này:

  • Công ty thu được một lượng vốn để phục vụ sản xuất kinh doanh (mục đích quan trọng nhất).
  • Niêm yết qua công ty SPAC cũng là một hình thức giúp doanh nghiệp tiết kiệm được nhiều chi phí, cũng như có được một mức định giá cao hơn được so với IPO truyền thống.
  • Ngoài ra, niêm yết thông qua SPAC sẽ giúp công ty hạn chế được việc công bố thông tin và không cần phải vượt qua những quy định phức tạp so với niêm yết thông thường.

SPAC có thể giúp doanh nghiệp thu được nguồn vốn một cách nhanh chóng mà ít phải quan tâm hơn tới các yêu cầu về pháp lý, cũng như tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, việc này tiềm ẩn nhiều rủi ro cho nhà đầu tư:

  • Do các vấn đề về hạn chế thông tin, nên đôi lúc các nhà đầu tư không nắm rõ được thông tin cụ thể của doanh nghiệp được niêm yết.
  • Vì không cần phải vượt qua những quy trình thẩm định nghiêm ngặt như một thương vụ IPO truyền thống, nên nhiều khả năng mức lợi suất sẽ không cao.
  • Ngoài ra, còn tồn tại các rủi ro ở việc cổ đông của công ty vỏ bọc (Shell Company) không đồng ý mua công ty được niêm yết thông qua SPAC. Dẫn đến tổn thất nặng về thời gian và chi phí.

Một vài thương vụ SPAC nổi tiếng trên thị trường tài chính truyền thống

Mình sẽ đưa ra một số ví dụ hiện tại đang được cho là khá thành công trên thị trường với thương vụ SPAC đó là Virgin Galactic – một số các công ty hoạt động trong lĩnh vực hàng không vũ trụ của vị tỷ phú Richard Branson.

Nguyên nhân khiến Virgin Galactic thực thi SPAC:

  • Như cá bạn biết, lĩnh vực hàng không vũ trụ không phải là cuộc chơi cho những cá nhân hay tổ chức với nguồn lực tài chính hạn hẹp. Việc thử nghiệm và nghiên cứu tiêu tốn rất nhiều thời gian cũng như tiền bạc.
  • Dù thành lập và phát triển khá sớm, đồng thời đã có nghiên cứu phát triển tên lửa từ năm 2004, tuy nhiên công ty không đạt nhiều thành quả trong việc nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Dẫn đến tình hình tài chính gặp phải khó khăn.
  • Hơn nữa, trong 2018, một thương vụ huy động vốn trị giá 1 tỷ USD từ Abu Dhabi đã bị huỷ bỏ do cái chết của một nhà báo Ả Rập Xê Út Jamal Khashoggi, dẫn đến căng thẳng chính trị, khiến Branson chấm dứt dừng hợp tác.
  • Tình hình tài chính đang gặp khó khăn và thương vụ huy động vốn bị huỷ bỏ đã khiến cho công ty không thể niêm yết theo một cách thông thường để huy động vốn, mà buộc phải thông qua công ty SPAC.

Thương vụ được diễn ra như sau:

  • Chamath Palihapitiya, một thành viên giám đốc cấp cao của Facebook, hiện tại đang là nhà sáng lập và giám đốc điều hành của quỹ đầu tư Social Capital, đã lập ra một Shell Company có tên là Social Capital Hedosophia với mục tiêu tạo nên làn sóng “IPO 2.0” cho công ty công nghệ (hay trào lưu SPAC hiện tại).
  • Social Capital Hedosophia đã huy động được 720 triệu USD và được niêm yết lên sàn chứng khoán mỹ với ticker IPOA.
  • Sau đó, quỹ đầu tư đã tìm thấy cơ hội đầu tư từ Virgin Galactic và đã tiến hành thương vụ M&A (mua lại và sáp nhập) SPAC, theo đó đưa Virgin Galactic lên sàn với mức định giá 2,3 tỷ USD.
  • Sau đó được đổi tên ticker IPOA ban đầu thành SPCE của Virgin Galactic, và công ty chính thức được niêm yết.
  • Hiện tại, SPCE đang được giao dịch tại mức giá 29,58 USD (đạt ATH tại 55,91 USD) và có vốn hoá 7,1 tỷ USD.

Vốn hoá hiện tại của Virgin Galactic đạt 7,12 tỷ USD.

Như vậy, lợi ích thương vụ SPAC này đem lại đó là:

  • Đối với Social Capital và những nhà đầu tư ban đầu vào Shell Company: Đây là thương vụ thành công, mang lại lợi nhuận lớn khi chỉ với 720 triệu USD ban đầu, công ty đã đạt mức vốn hoá hơn 7,1 tỷ USD (gấp 10 lần) sau 3 năm.
  • Đối với Virgin Galactic: Thương vụ này đã giúp rất nhiều cho công ty về mặt tài chính để có thể tiếp tục thực hiện các nghiên cứu, kết quả là thực hiện chuyến bay thành công thứ 3 ra rìa vũ trụ.

Các thương vụ SPAC của các công ty tiền điện tử

Các thương vụ SPAC của các công ty tiền điện tử

2 sàn giao dịch IPO thông qua SPAC 

2 cái tên cũng được đề cập cùng với SPAC gần đây đó là Bakkt và Bullish. Đây là 2 sàn giao dịch sẽ hứa hẹn được niêm yết tiếp theo sau Coinbase.

Với Bullish, công ty hứa hẹn sẽ được niêm yết lên sàn chứng khoán Mỹ vào cuối năm nay.

Bullish đã hứa hẹn sẽ niêm yết thông qua SPAC với việc kết hợp giữa tính năng Order Book và AMM của DeFi.

Đây là sàn giao dịch tập trung (Centralized) sử dụng chuỗi khối EOS của Block.one, nhằm tự động hóa những dịch vụ giao dịch tiền điện tử như các công cụ quản lý danh mục đầu tư cho những nhà đầu tư tổ chức và bán lẻ.

Bullish trước đó cũng đã nhận được khoản đầu từ đến từ Block.one với 100 triệu USD tiền mặt và một lượng Digital Assets bao gồm 164,000 BTC (5,4 tỷ USD với giá BTC là 33,000 USD), khoảng 20 triệu EOS và đã hoàn thành vòng gọi vốn Strategic với số vốn kêu gọi được là 600 triệu USD đến từ: Thiel Capital & Founders Fund, Galaxy Digital, EFM Asset Management, Nomura, Asset Group, Cryptology và một số nhà đầu tư được dưới quản lý của BlackRock.

(Còn tiếp…)

Comments (No)

Leave a Reply