Metis Andromeda là gì? 3 đánh đổi khi sử dụng Off-chain Data Availability

Metis Andromeda là gì?

Metis Andromeda là giao thức mở rộng quy mô cho Ethereum được xây dựng và phát triển bởi Metis Labs Foundation. Metis đã tận dụng công nghệ Optimistic Rollup (ORU) để giảm tải công việc thực thi hợp đồng thoogn minh từ Ethereum lên Metis blockchain.

Điều này cho phép Metis Andromeda cung cấp các môi trường có khả năng mở rộng và tiết kiệm chi phí hơn nền tảng Ethereum để các nhà phát triển có thể thoải mái xây dựng những ứng dụng.

Metis Andromeda là gì?

Kiến trúc của Metis Andromeda có Virtual Machine tương thích với máy chủ EVM. Với những thiết kế này, nó có thể cho phép các nhà phát triển, người dùng có thể triển khai và tương tác với những ứng dụng trong một số các môi trường giống như với Ethereum. Khả năng này giúp các nhà phát triển có thể thuận tiện trong việc duy chuyển các codebase của dự án từ Ethereum lên Metis Andromeda dễ dàng.

Metis Andromeda  bắt đầu hoạt động mainnet từ Quý 4/2021, cho đến nay, đội ngũ cốt lõi ở MetisLab Foundation sẽ quản lý và có trách nhiệm về hướng phát triển sản phẩm và kỹ thuật cho nền tảng Metis Andromeda. Việc quản trị sẽ được chuyển giao cho cộng đồng khi cơ sở hạ tầng cơ sở của Meits hoàn thiện.

Hybrid Optimistic Rollup (Optimistic Chain)

Metis Andromeda được phát triển từ code base của Optimism, một trong 2 giải pháp Optimistic Rollup nổi bật trên thị trường tiền điện tử. Tương tự như các giải pháp Optimistic Rollup (ORU) nói chung, Metis đã di chuyển việc tính toán, lưu trữ trạng thái (Execution) từ nền tảng Ethereum lên Metis chain.

Tuy nhiên, vào ngày 12/4/2022, kiến trúc Metis đã được nâng cấp và có một số thay đổi rất đáng kể. Dữ liệu giao dịch (tx data) đã không còn được lưu giữ trên nền tảng Ethereum, thay vào đó, nó đã được lưu giữ trong hệ thống các lưu trữ dữ liệu phân tán của nền tảng MemoLabs. Trong cấu trúc mới, thay vì đăng cả các dữ liệu giao dịch và tx batch hash, Sequencer chỉ được đăng tx batch hash lên nền tảng Ethereum.

Sự khác biệt trong trọng tâm giữa Metis và Optimistic Rollup platform khi sử dụng settlement layer & data availability layer khác nhau:

  • Optimistic Rollup platform như Arbitrum & Optimism sử dụng Ethereum làm lớp dàn xếp và lớp dữ liệu khả dụng.
  • Metis chỉ sử dụng Ethereum làm lớp dàn xếp, protocol chỉ settle state root lên nền tảng Ethereum. Data giao dịch được Metis lưu bên ngoài Ethereum (off-chain DA), tập hợp các bên đáng tin cậy để cung cấp khả dụng của dữ liệu (Data Availability Committee – DAC) cho các phiên giao dịch của Metis.

Chưa có một tên gọi cụ thể cho trường hợp của Metis Andromeda, các bạn có thể gọi chúng là Hybrid Optimistic Rollup hoặc Optimistic Chain.

Tổng quan về tình hình hoạt động của Metis Andromeda

Tổng quan về tình hình hoạt động của Metis Andromeda

Đến tháng 7, hoạt động trên mạng lưới của Metis Andromeda đã bị sụt giảm rất nhiều do những tác động của kinh tế vĩ mô và sự sụp đổ của các tổ chức native trong thị trường crypto. Total TVL của dự án Metis network rơi vào tầm 90 triệu đô la, giảm hơn 88% so với đỉnh, giá Metis token cũng đã giảm 93% khi so với giá cao nhất vào đầu 2022.

Nhìn chung, cách Metis Network đã sử dụng để bootstrapping network tương tự hệ sinh thái Alt-L1 khác, họ được sử dụng các DeFi fork để thu hút TVL. Trong đó, những dự án nổi bật là Netswap, nó là một native AMM trên Metis. Ngoài 2 tính năng cơ bản là swap & add liquidity, các Netswap còn có tính năng bổ sung như one-side staking, liquidity farming, launchpad.

Tại thời kỳ ATH, TVL của Netswap rơi vào tầm 300 triệu đô la, khối lượng daily thường giao dịch trên mức 10 triệu đô la. Tuy nhiên, dòng tiền đã nhanh chóng đã rời khỏi Netswap sau khi sự kiện khai thác thanh khoản “farm & dump” bắt đầu được hé lộ điểm hạn chế của mình, giá trị bắt đầu giảm mạnh theo thời gian, theo đó, các APY cũng giảm theo.

Các mối liên hệ giữa Off-Chain DA và phí giao dịch trên Metis Andromeda

Phí giao dịch người dùng phải trả trên các Optimistic Rollup platform bao gồm 3 khoản phí:

  • L2 execution fees: Chi phí người dùng thanh toán cho các việc tính toán và lưu trữ.
  • Settlement fees: Phí settle state root lên nền tảng Ethereum.
  • Data fees: Phí lưu trữ tx data trên Ethereum dưới các hình thức calldata.

L2 execution fees đã phụ thuộc vào tùy chỉnh dự án. Nhìn chung các khoản phí này tương đối thấp hơn khi so sánh với L1. Settle state root fee cũng sẽ tương đối ổn định từng tx batch, chi phí giao dịch settle một batch gồm 100 hay 500 phiên giao dịch sẽ không khác nhiều. Nếu như trong một batch chứa càng nhiều tx thì chi phí trung bình phải chia cho mỗi tx sẽ nhỏ hơn.

Phí dữ liệu là chi phí gia tăng theo quy mô, càng nhiều tx thì thông lượng cần lưu trữ càng lớn, với phí 16 free mỗi byte thì khi việc sử dụng tăng lên thì phí cho việc calldata lên Ethereum sẽ tăng lên một cách đáng kể.

Với việc Metis Andromeda sử dụng các hệ thống lưu trữ dữ liệu phân tán của MemoLabs, data fee sẽ không còn là vấn đề với Metis. Đây là một trong các lý do chính giúp phí giao dịch trên Metis thấp hơn khá nhiều khi đem đi so sánh với các optimistic Rollup platform khác như Arbitrum,  Optimism & Boba network.

Các đánh đổi của protocol xung quanh thiết kế Metis Andromeda

Các đánh đổi của protocol xung quanh thiết kế Metis Andromeda

Sự đánh đổi giữa bảo mật và phí giao dịch

Đối với những giải pháp Optimistic Rollup, chúng sẽ được tổng hợp và sản xuất các lô giao dịch (transaction batch) và gửi lên nền tảng Ethereum cùng với merkle root trước đó và merkle root sau khi xử lý những giao dịch mới. Mấu chốt của điều  này là để đạt được sự đồng thuận và xác minh tính toàn vẹn của dữ liệu (DA) ở Ethereum.

Các Optimistic Rollup platform có một hợp đồng thông minh trên Ethereum để duy trì tính hợp lệ state root mà các Optimistic Rollup platform gửi lên trước đó. Mặc dù merkle tree của những transaction không lưu trữ trực tiếp trên nền tảng Ethereum.

Tuy nhiên, những dữ liệu giao dịch đã gửi lên trước đó, các hợp đồng thông minh có thể tính toán lại merkle root và so sánh state root trong transaction batch được ổn định lên Ethereum.

Nếu trạng thái gốc khớp với nhau, dữ liệu giao dịch ngoài chuỗi là toàn vẹn và đúng đắn. Khi đó, mạng lưới sẽ tiếp tục hoạt động và chuyển sang trạng thái gốc mới.

Trong Metis Andromeda, mọi thứ trở nên phức tạp hơn, Sequencer không còn được cho là người làm hết mọi việc, công việc xác thưc khối lúc này thuộc về các validator. Sequencer chỉ sắp xếp các thứ tự giao dịch và đăng tx batch hash lên nền tảng Ethereum.

Tuy nhiên, chúng ta sẽ không thể xây dựng lại dữ liệu tx từ tx hash. Vì vậy, những Validator yêu cầu Sequencer “xuất trình các chứng thực” đã được ký từ Ủy ban cung cấp dữ liệu (DAC) trước khi các trạng thái gốc được gửi lên Ethereum. Với vai trò là settlement layer, Ethereum sẽ kiểm tra các chữ ký của DAC, sau đó cho phép Sequencer đăng trạng thái gốc của lô giao dịch.

Metis Andromeda cũng không hề đề cập tới những thiết kế bảo mật bổ sung cho dữ liệu giao dịch lưu trữ ngoài chuỗi, làm sao để có thể chắc chắn tin rằng dữ liệu cung cấp bởi DAC là hoàn toàn chính xác? Rõ ràng, ở đây có giả định bảo mật bổ sung “các DAC phải hoạt động một cách trung thực”.

Sự phức tạp hóa trong hệ thống của Metis Andromeda xung quanh thiết kế về phí giao dịch và dữ liệu off-chain DA của Metis

Sự phức tạp là một trong các khía cạnh thường bị bỏ qua của một hệ thống bởi vì người khác phải trả giá cho nó chứ không phải là người tạo ra nó. Ai đó đã đang hoặc sẽ phải trả giá, có thể là về mặt tiền bạc, thời gian hay sức lực.

Sự phức tạp trong các hệ thống của Metis là việc họ ứng dụng METIS token làm phí giao dịch trong mạng lưới. Mặc dù các lựa chọn này sẽ mang lại những lợi ích nhất định như tiện ích và tạo demand mua cho METIS Andromeda.

Tổng kết

Metis Andromeda là một trong các giải pháp mở rộng quy mô của Ethereum. Nó đã được minh chứng là có thể giảm phí hoạt động hiệu quả cho các native dapp trên nền tảng Ethereum. Tuy nhiên, với áp lực cạnh tranh giữa các máy ảo EVM chain là cực kỳ lớn. Có vẻ, Metis Andromeda chưa có USP nào thực sự vượt trội so với các đối thủ thu hút các nhà phát triển tài năng về hệ sinh thái của họ.

Comments (No)

Leave a Reply